Co decyduje o szczególnych cechach klimatu lasu?

Własności fizyczne powietrza w danym miejscu i w danym momencie zależą przede wszystkim od tego ile energii słonecznej dociera do podłoża oraz jakie są cechy tego podłoża. A w przypadku lasu: co jest podłożem, do którego dociera promieniowanie słoneczne? Otóż jest nim strefa koron drzew. Albedo lasu wynosi 10-20% (większe dla lasów liściastych, mniejsze dla iglastych), co oznacza, że 10-20% docierającego do obszaru leśnego promieniowania słonecznego jest odbijane z powrotem, nie jest pochłaniane i zatem nie jest w żaden sposób wykorzystywane przez las. Znakomita większość pozostałej ilości promieniowania słonecznego, czyli promieniowania krótkofalowego, jest pochłaniana przez warstwę koron. Jeśli korony drzew tworzą zwartą warstwę to pochłaniają nawet 95% promieniowania słonecznego (a tylko pozostałe 5% trafia do wnętrza lasu).

Zmiany ilości promieniowania słonecznego docierającego do poszczególnych części lasu liściastego w ciągu roku:
źródło danych: Molga, 1986

ilość energii na rycinie pokazana jest w jednostkach ly/dzień, czyli
langley/dzien = cal / cm2 / dzień
1 cal = 4,187 J

Co się dzieje z pochłoniętym przez korony lub inne warstwy lasu promieniowaniem słonecznym? Tak jak w przypadku każdej powierzchni na Ziemi, do której dociera promieniowanie słoneczne, energia ta jest oddawana z powrotem do otoczenia, ale w postaci promieniowania długofalowego, czyli cieplnego. Dzięki temu np. wzrasta temperatura powietrza. Różnice w ilości promieniowania słonecznego docierającego do poszczególnych części lasu, są główną przyczyną zróżnicowania warunków mikroklimatycznych we wnętrzu lasu.

Innym ważnym czynnikiem kształtującym klimat lasu jest to, że las jest dużą „przeszkodą terenową”. Występowanie wielu dużych drzew w postaci zwartego kompleksu leśnego powoduje, że powietrze nie może się swobodnie przemieszczać po danym terenie. Utrudnione jest wnikanie powietrza do wnętrza lasu, przemieszczające się powietrze musi częściowo omijać las, opływając go z boku i z góry. Takie słabe przewietrzanie wnętrza lasu ułatwia kształtowanie się tam specyficznych warunków pogodowych i klimatycznych.

Rozpoczynając naszą wędrówkę po zagadnieniach związanych z klimatem lasu zwróćmy uwagę, że na nasze potrzeby podzielimy las na trzy strefy: strefę koro, strefę pni i strefę poszycia.

Ostatnia modyfikacja: czwartek, 5 luty 2015, 14:29